De Oostenrijksegids

Waarom het Jordaanfestival in september uit zijn voegen barst

Even voor zevenen vult de Appeltjesmarkt zich met klapstoeltjes, buurttafels en plastic bekers. Het podium aan de Elandsgracht staat strak tegen de Marnixstraat aan, de lichtbrug kleurt alvast roze en blauw. Zodra de eerste accordeonklanken over het plein waaien, schuiven buurtbewoners, oud-Amsterdammers en nieuwsgierige bezoekers dichter naar elkaar toe. Zo begint het Jordaanfestival elk jaar opnieuw.

September als vaste vertrouwde traditie

Het Jordaanfestival vindt al sinds de jaren zeventig in september plaats, rond het derde weekend van de maand. De Appeltjesmarkt tussen Elandsgracht en Prinsengracht is dan steevast afgeladen. De vakantieperiode is voorbij, de scholen zijn begonnen en veel Amsterdammers zijn weer in de stad. September voelt daardoor als hét moment om elkaar massaal terug te zien in de Jordaan.

Ook het weer speelt meestal mee. De lange zomeravonden zijn net voorbij, maar bij veel edities is het nog zacht genoeg om tot laat buiten te blijven staan zingen. De combinatie van herkenbare smartlappen, oude cafés in de zijstraten, zoals de Eerste Egelantiersdwarsstraat, en het knusse, bijna dorpsachtige plein zorgt ervoor dat mensen het weekend meteen in hun agenda zetten zodra de data bekend zijn.

Wat bezoekers elk jaar weer aantrekt

Op de hoek van de Elandsgracht en de Lijnbaansgracht mengen buurtbewoners zich met bezoekers die speciaal voor het festival naar Amsterdam komen. Het programma draait om Jordaanrepertoire, levensliederen en meezingers. Veel mensen kennen de liedteksten woord voor woord en zingen net zo hard mee als de artiesten op het podium.

Een lange festivaldag vraagt om een beetje voorbereiding. Bezoekers nemen vaak een kleine tas mee met daarin alleen het hoogstnodige: portemonnee, kaartjes, oordopjes, een flesje water en soms ook persoonlijke items waar ze aan gewend zijn, zoals kauwgom of hun vertrouwde Pablo pouches. Anderen vertrouwen gewoon op hun jaszakken en willen vooral hun handen vrijhouden om te klappen en zwaaien.

De Jordaan als vanzelfsprekende ontmoetingsplek

Rond het festivalterrein vormt de buurt zelf een soort extra podium. In de Westerstraat, op de Noordermarkt en langs de Prinsengracht blijven terrassen langer bezet dan op een gewone septemberavond. Veel bezoekers spreken er al jaren af op precies dezelfde hoek of bij hetzelfde café, nog vóór ze richting Appeltjesmarkt lopen.

Wie na een volle festivaldag nog energie heeft voor een avond in de buurt, vindt in onze tips voor een ultieme vrijdagavond extra inspiratie om het Jordaan-weekend ontspannen en gezellig af te sluiten. Juist die overgang van plein naar café, van meezingkoor naar klein tafeltje langs de gracht, maakt september in de Jordaan voor veel mensen tot het hoogtepunt van het jaar.

Organisatie, buurtgevoel en volle pleinen

Dat het plein jaar in jaar uit volstroomt, is geen toeval. Organisatoren, technici en vrijwilligers zijn vaak al maanden bezig met vergunningen, opbouwschema’s en draaiboeken. De podiumwagen staat ieder jaar ongeveer op dezelfde plek aan de Appeltjesmarkt, zodat vaste bezoekers blind weten waar ze willen staan. Buurtcafés stemmen hun openingstijden en voorraad af op de drukte en spreken extra personeel in.

Omdat veel bezoekers het festival combineren met uit eten of een borrel in de stad, is het interessant om te kijken welke momenten waarop aanschuiven fijn is extra goed passen bij zo’n druk Jordaan-weekend. Zo loopt het festival naadloos over in het gewone buurtleven. Wie een paar jaar achter elkaar in september op de Appeltjesmarkt heeft gestaan, weet precies waarom het plein telkens weer volloopt: herkenbare muziek, vertrouwde gezichten en een buurt die zich elke nazomer even van haar meest uitbundige kant laat zien.