De vlucht naar Innsbruck, Salzburg of München duurt anderhalf uur. Voor de meeste mensen is dat een kop koffie en een podcast. Voor wie gevoelige oren heeft, is het de vervelendste anderhalf uur van de reis, vooral de daling, als de druk in de cabine sneller stijgt dan je oren kunnen bijbenen.

Waarom het gebeurt

Aan de binnenkant van je trommelvlies zit het middenoor, dat via de buis van Eustachius in verbinding staat met je keel. Normaal gaat die buis bij het slikken of gapen even open en vereffent de druk zich. Bij de daling verandert de cabinedruk relatief snel, en als die buis niet goed opengaat, ontstaat er een drukverschil dat aan het trommelvlies trekt. Dat voelt als druk, daarna als pijn en soms als tijdelijk slechter horen.

Ben je verkouden of heb je last van je bijholtes, en op weg naar de sneeuw is dat niet ongewoon, dan is die buis gezwollen en gaat het moeizamer. Bij kinderen speelt mee dat de buis korter en vlakker ligt; daarom huilen ze juist bij de landing.

Wat wél helpt

Slikken, gapen, drinken of kauwgom nemen tijdens de daling helpt het meest, simpelweg omdat het die buis opent. Voor baby's werkt drinken uit een fles of borst om dezelfde reden. De valsalva-manoeuvre (neus dichtknijpen en zachtjes uitblazen) werkt ook, mits je hem zacht doet; hard persen kan juist schade geven.

Een zwellingremmende neusspray een halfuur voor de daling kan uitkomst bieden als je verkouden bent, maar vraag bij twijfel je huisarts of apotheker.

Wat niet werkt: doorslapen tijdens de daling. Je slikt dan nauwelijks, en veel mensen worden precies daardoor wakker met pijn.

Waar drukregulerende dopjes wel en niet iets doen

In vrijwel elke luchthavenwinkel liggen dopjes die "drukregulerend" heten. Eerlijk is eerlijk: ze regelen de druk niet. Wat ze doen, is de luchtstroom vertragen via een membraan, zodat de drukverandering geleidelijker bij je trommelvlies aankomt en je oren meer tijd krijgen om mee te bewegen. Voor veel mensen scheelt dat merkbaar; een wondermiddel is het niet, en bij een flinke verkoudheid blijft slikken en gapen nodig.

Daarnaast dempen ze het cabinelawaai. Een vliegtuigcabine zit rond de 85 decibel, en tijdens een lange vlucht draagt dat bij aan de futloosheid waarmee je aankomt.

Voor wie vaker vliegt, zijn oordopjes voor in het vliegtuig op maat het overwegen waard. Ze worden gemaakt van een afdruk van je eigen oor, sluiten daardoor goed af zonder te drukken en blijven een hele vlucht comfortabel, anders dan een standaarddopje dat na een uur begint te zeuren.

Wanneer je het serieus moet nemen

Houdt de pijn na de landing meer dan een paar uur aan, komt er vocht of bloed uit je oor, of blijft je gehoor dof, ga dan naar een arts. Meestal is het onschuldig en trekt het binnen een dag weg, maar een beschadigd trommelvlies wil je uitsluiten, zeker als je de dagen erna van plan bent de gondel in te gaan, waar opnieuw hoogteverschillen op je oren komen.